Projekcijom filma “Život je more” (Mar Adentro/The Sea Inside) Alehandra Amenabara, 17. jula svečano će biti otvoren 12. palićki filmski festival. Uz beogradski FEST, ova međunarodna smotra filma jedna je od najznačajnijih na ovim prostorima, a njegova usmerenost ka evropskoj kinematografiji, ove godine doživljava pun smisao te orjentisanosti i pruža presek filmske aktivnosti starog kontinenta.

Poslednje ostvarenje Alehandra Amenabara, tvorca filmova “Otvori oči” i “Duhovi u nama” (The Others), pravo je i vrlo dobro rešenje za početak palićke slave pokretnih slika. Nagrađen Oskarom za najbolji strani film ove godine, ovo ostvarenje apsolvira temu borbe za pravo eutanazije i izbor života ili smrti, a ovenčano je i mnogim značajnim nagrada, kao što su: Gran pri prošlogodišnjeg venecijanskog festivala odnosno Pehar Volpi za glavnu mušku ulogu, Zlatni globus i Zlatni satelit za najbolji strani film, te nagrade Evropske filmske akademije za najbolju režiju, odnosno glavnu mušku ulogu - Havijer Bardem.

Palićki festival evropskog filma, u 12-om izdanju prikazaće: francusko-švajcarsko-nemačku korpodukciju “Horisti” koja je bila nominovana za najbolji strani film po mišljenju američke filmske akademije, dobitnika Srebrnog medveda ovogodišnjeg berlinskog festivala “Poslednji dani Sofi Šol” Marka Rotemunda, “Uno” iz Norveške, “Besudbinstvo” (Faithless) Lajoša Koltaija iz Mađarske, “Isporuka” Nikosa Panajotopusa iz Grčke i švedski film “Predah” koji je na ovogodišnjem Berlinalu osvojio Srebrnog medveda za umetnička dostignuća glumačke ekipe. U trci za Zlatni, Srebrni i Bronzani toranj palićkog festivala nadmetaće se i: “Jedan dan u Evropi” Hanesa Stora, najbolji italijanski film prošle godine “Posledice ljubavi” Paola Sorentinija, rumunsko otkrovenje 2005. “Smrt gospodina Lazareskua” Kristija Puija, koji je oduševio publiku ovogodišnjeg kanskog festivala, “Kralj lopova” Ivana Filma sa Lazarom Ristovskim u glavnoj ulozi, češki “Ajkula u glavi” i najbolji irski film ove godine “Adam & Paul” Leni Abrahamson.

Jedini srpsko-crnogorski predstavnik u glavnom, takmičarskom programu biće debitanski film mladog crnogorskog reditelja Nikole Vukčevića “Pogled s Ajfelovog tornja”, koji će na Paliću doživeti svoju svetsku premijeru, a koji će u bioskopima biti prikazivan od oktobra.

Iako je to bila želja organizatorskog tima i selektora, na Paliću ipak neće biti prikazani aktuelni kanski laureati: “Dete” belgijske braće Darden koji je ovenčan Zlatnom palmom za najbolji film, “Time to live” Fransoa Ozona i ostvarenje “Skriveno” Mihaela Hanekea, sa Žilijet Binoš i Danijelom Otejom, koji je osvojio nagradu za najbolju režiji i nagradu kritike FIPRESCI.

Sa prošlogišnjeg otvaranja festivala

S druge strane, vrlo kvalitetan program “Paralele & sudari”, koji je takođe takmičraski, a ocenjuju ga priznati svetski kritičari okuplja filmove iz zemalja nekadašnjeg geopolitičkog Istoka i Jugoistoka Evrope, te će biti prikazani: slovenački “Predgrađe”, turski “Čekajući oblake”, makedonski “Bal-can-can”, Darka Mitrevskog u kome glavne uloge tumače: Branko Đurić Đura, Nikola Kojo, Bogdan Dilić i Seka Sablić, najbolji češki film prošle godine “Šampioni”, mađarski “Diler”, ruski “Vreme žetve” Marine Razbežkinove, bugarski “Ukradene oči” Radoslava Spasova i dva hrvatska filma - “Oprosti za kung-fu” Ognjena Sviličića i “100 minuta slave” Dalibora Matanića sa Predragom Mikijem Manojlovićem i Darkom Rundekom u glavnim ulogama.

Letnja pozornica

Kako geografska tačka sredine u kojoj se festival održava nalaže, palićki festival evropskog filma predstavlja i najbolja ostvarenja novog mađarskog filma, a ovdašnju filmsku javnost upoznaće i sa novim austrijskim filmom i mladim autorima Evrope.

Ovogodišnji dobitnici palićke nagrade za doprinos evropskom filmu su Eva Ras i čuveni poljski reditelj Anžej Vajda. Tim povodom, ovim velikanima prve festivalske večeri biće uručene prestižne nagrade Aleksandar Lifka, a tokom trajanja festivala biće priređene i retrospektive njihovih filmova. Iz bogatog opusa Anžeja Vajde festival s ponosom prikazuje: “Kanal”, “Pepeo & Dijamanti”, “Sibirska Ledi Magbet”, “Čovek od mramora” za koji je 1981. godine osvojio Zlatnu palmu na festivalu u Kanu.

Publika na prošlogodišnjem festivalu

Ovogodišnji palićki festival, za razliku od prethodnih izdanja ima manje problema sa budžetom (160 hiljada evra), jer je podržan od strane Ministarstva za kulturu Republike Srbije, Sekretarijata za kulturu Vojvodine i grada Subotice, dok se osnovni problemi ogledaju u odsustvu prostornih kapacitetima odgovarajuće bioskopske sale ili alternativne sale na Paliću usled moguće kiše i otkaizvanja programa na prelepoj Letnjoj pozornici.

I ove godine se očekuje dosta značajnih gostiju, a organizacioni tim festivala učiniće sve da dragi gost ljubitelja filma bude proslavljeni Anžej Vajda. Postoji ideja i proširivanja granica ovog festivala, jer se uveliko radi na ukrupnjavanju istog, kako bi postao zajednički festival Srbije & Crne Gore i Mađarske, a u tom slučaju pored ustaljenog Palića, održavao bi se i s one strane granice, sada već u delu Evropske unije, i to u Segedinu.

Prelepi ambijent pokraj palićkog jezera, preko 60 filmova evropske marke proizvodnje, brojni gosti i dosta interesantnih priča o filmu i oko filma samo su okviri onoga što će biti 12. međunarodni palićki filmski festival. Zato, od 17. do 23. jula, umesto klasičnog odmora na primorju, u gužvi i nedovoljno toplom moru, priuštite sebi odmor na Paliću i uživajte u iluzijama pokretnih slika.